Thursday, 30 April 2020

ප්‍රවෘත්තියක් යනු කුමක්ද?

මොනවද මේ ප්‍රවෘත්ති ? ප්‍රවෘත්ති, පුවත්, News මේ හැම වචනයෙන්ම අදහස් වෙන්නෙ එක දෙයක්. ප්‍රවෘත්තියක් යනු ඉතිහාසයේ ප්‍රථම දළ සටහන කියලා ජින් බ්‍රැඩ් සඳහන් කරලා තියෙනවා. ගොඩක් අය ප්‍රවෘත්ති ගැන නිර්වචන ඉදිරිපත් කරලා තියනවා. අපි බලමු එහෙම නිර්වචන කිහිපයක්.

"ප්‍රවෘත්තියක් යනු ප්‍රජාවේ විශාල කොටසක් උනන්දුවක් දක්වන හැම දෙයමක්ම වෙයි. මීට කලින් කිසි විටෙක අවධානය යොමු නොවුණු දෙයක් වෙයි."

- චාල්ස් ඒ. ඩානා-

" බල්ලෙක් මිනිසෙකු සපා කෑ විට එය ප්‍රවෘත්තියක් නොවේ. එහෙත් මිනිසෙක් බල්ලෙකු සපා කෑ විට එය ප්‍රවෘත්තියකි"

- ජෝන් ඩී. බොගාඩ්-

"ප්‍රවෘත්තියක් යනු ජනතාවට බලපාන්නාවූත් ඔවුන් තුල උනන්දුවක් ඇති කරන්නාවූත් මෑත කාලීන හා වැදගත් සිදුවීමකට අදාළ අලුත් තොරතුරකි."
- සමරනායක 1998 -

ඔක්ස්ෆර්ඩ් ශබ්දකෝෂය “ප‍්‍රවෘත්ති” යන්න අර්ථ දක්වන්නේ මෙසේය.
“New Information about sth that has happened recently. Reports of recent events that appear in newspapers or on television or radio.” 

(hameier, 2005, 95)

ප්‍රවෘත්ති කියන එකේ ඉංග්‍රීසි වචනය "NEWS" කියලා ඔයා දන්නවනෙ. ඒත් මේ වචනෙ තේරුම නම් ගොඩක් අය දන්නෙ නැතුව ඇති.

N - North
E - East 
W - West
S - South

සතර දිශාවන්ගෙන් එන තොරතුරු කියන එක තමයි NEWS කියලා කියන්නෙ. 

අද ඕනිම මාධ්‍ය ආයතනයක ප්‍රධාන දේ තමයි ප්‍රවෘත්ති. ලෝකයේ මේ වෙනකොටත් ඕනෑතරම් සිදුවීම් සිදු වෙනවා. ඒත් ඒ හැම සිදුවීමක්ම ප්‍රවෘත්ති විදිහට මාධ්‍ය ආයතන වලින් ඉදිරිපත් කරන්නෙ නෑ. අන්න ඒ නිසා ඔයා දැනගන්න ඕනි ප්‍රවෘත්ති‍යක් ඉදිරිපත් කරනකොට මොනවගේ දේවල්ද තියෙන්න ඕනි කියන එක.

1. කාලීන වීම.
2.සමීප සහ සම්බන්ධ බව.
3. අදාල බව.
4  බලපෑම. (මේ දවස් වල නම් කොරෝනා කියන්නෙ ලෝකෙටම අදාල ප්‍රවෘත්තියක් නෙ)
5. ආකර්ෂණීය බව.

ප්‍රවෘත්ති ජනතාව අතරට ගෙනියන්නෙ මාධ්‍ය ආයතන. පුරවැසි මාධ්‍යත් අද වෙනකොට ඒ දේ අවිධිමත්ව කරනවා. රූපවාහිනිය, ගුවන්විදුලිය, මුද්‍රිත මාධ්‍ය විතරක් නෙවෙයි අද වෙනකොට අන්තර්ජාලයෙන්ද ප්‍රවෘත්ති වාර්තා කරනවා. 

හැබැයි අද වෙනකොට ප්‍රවෘත්ති කියන්නෙ වාණිජමය ව්‍යාපාරයක් වෙලා. අදාල බවට වඩා මිනිස්සු වැඩියෙන්ම ආකර්ශනය වෙන ප්‍රවෘත්ති ඉදිරිපත් කරන්න ගොඩක් මාධ්‍ය ආයතන කටයුතු කරලා තියෙනවා.

අලියෙක් ලිදකට වැටුණ එක, කඩයකින් බඩු හොරෙන් කරන සීසීටීවී දර්ශන, සියදිවි හානි කරගැනීම් අද වෙනකොට බහුලව නිරතුරුවම වාර්තා කරන ප්‍රවෘත්ති වෙලා තියෙනවා. ප්‍රවෘත්ති වෙනුවට ගොසිප් වාර්තා කිරීමක් අද නිරතුරුවම සිදු වෙනවා.

අන්තර්ජාතික ප්‍රවෘත්ති වල නම් කඳුලු, ලේ සලකුණු, සංවේදී දෑ පෙන්වන්නෙ නෑ. හැබැයි ලංකාවෙ නම් මුල් තැන හම්බෙන්නෙ ඒ වගේ ප්‍රවෘත්ති වලට. 

ගුවන්විදුලි ඉතිහාසය

ගුවන් විදුලි ඉතිහාසය 

ඉතාලි ජාතික ගුග්ලි ගුග්ලි එල්මෝ මාර්කෝනි විසින් 1897 දී ගුවන් විදුලි සංඥා සමාගම එංගලන්තයේ ආරම්භ කරන ලදී 1906 වන විට සැතපුම් සියයක් දුරට ගුවන්විදුලි පණිවිඩ යැවිය හැකි විය. විධිමත් ගුවන් ගුවන්විදුලි වැඩසටහ විදුලි වැඩසටහනක් මුල්වරට ඉදිරිපත් කර ඇත්තේ 1920 දී රුසියාවේ පීටර්ස්බර්ග් විශ්වවිද්‍යාලයේ ය. 1923  අවසන් වන විට ඇමරිකාවේ හයසියයකට අධික ගුවන්විදුලි සේවා පැවතිණි මහා විධානය තුල මෙන්ම ලෝක ඉතිහාසයේ ප්‍රථම වරට ඉතුරු ගුවන්විදුලි සේවයක් ඇරඹෙනුයේ 1922 දී ය එහි සියලුම උපකරණ වල අයිතිය මාකෝනි සමාගම සතු විය 1930 දශකයේ බ්‍රිතාන්‍ය ගුවන් විදුලි සංස්ථාවේ ස්වර්ණමය යුගය ලෙස සමාජ විද්‍යාඥයෝ අවධාරණය කරති. මේ පසුබිම වැදගත් වන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ ද ගුවන් විදුලිය ආරම්භ වූයේ එකම කාලයකදී බව තේරුම් ගැනීම සඳහාය.  1922 දී ලංකා ආධුනික ගුවන්විදුලි  සමාජය නම් වූ මහජන සංවිධානයක් විසින් ගුවන් විදුලිය පිළිබඳ අත්හදා බැලීම් ආරම්භ කර ඇත. පළමු වරට ගුවන් විදුලි ප්‍රචාරයක් අත්හදා බලන ලද්දේ රජයේ විදුලි සංදේශ දෙපාර්තමේන්තුව විසිනි . ඒ සඳහා යොදා ගන්නා ලද්දේ  ජර්මන් සබ්මැරීනයකින්  ගලවා ගන්නා ගුවන් විදුලි සංදේශ උපකරණ තොගයකි. 

ඒ අනුව ප්‍රධාන විදුලි සංදේශ යෙදී ඉංජිනේරු විහාර මහතාගේ මෙහෙයවීමෙන් 1924 ජූනි පළවෙනි දින කරලා ද ගුවන් විදුලි ප්‍රචාරය ප්‍රථම නිල ගුවන් ගුවන් විදුලි ප්‍රචාරය ලෙස සැලකේ එය අනුව මුල් කාලයේදීම ගුවන්විදුලි මාධ්‍ය රාජ්‍යයට හමි  වූ බව පෙනේ 1925 දෙසැම්බර් 10 වැනි දින ලංකාවේ ගුවන් විදුලි රාජ්‍ය ආයතනයක් වශයෙන් විවෘත කරනු ලැබීය මේ ආසියාවේ ප්‍රථම ගුවන් ගුවන්විදුලි සේවයයි.   

Wednesday, 11 December 2019

නොරිකෝ.....

නොරිකො
නොරිකො  මට පාළුයි
තෝකියෝව එදාවගේ අද නැතුවැති නේද
සකුරා වසන්තේ ආයෙත් ඇවිදින්න
මට පවසන්නේ ඔබෙ සුවඳ
ආසයි ඒ කාලෙට පියඹන්න
හීනෙන් හීනෙට ඔයාගෙම වෙන්න
නොරිකො
අද කියනවා
මං ඔයාට ආදරෙයි සකුරාවෙ
මල්පෙති ගානට ........


Saturday, 21 September 2019

2009න් අදට

පහසක රැදුරැ කිම නොමවෙයි
රිදුම් ගතේ
වියරැනු පාද නොම කියවයි
පීඩාව ගතේ
අත් ඇස් පාද අහිමිව
ගුගුරනා රසේ
නොකරව් ඔච්චමින් රඟනා
වචන නුඹේ

Saturday, 3 August 2019

පිපිල නෑ

අන්දකාරයේ රෑ චායා
මවා පා ඇගෙ මායා
පිරිමි හද වහල් පෑ
රෑ සපුව ඇගෙ මාලා
පිපිල නෑ සොඳුරි ඔය
පරවෙන්න නෙත් හකුලා
ළමැද හස විලඳ දෙකොපුල්
ළපටි වේ තව රැඳෙනු මෙනා
                                                කසූ

Tuesday, 30 July 2019

ජීවිතේ

අපි අනුනට අවංක වෙන
         තරමට
වුන් අපිට අවංක නෑ බං
මේ ලෝකේ හැමදේම
         අවංක බොරැවක් !!!
                                            කසූ

Thursday, 4 July 2019

සිහිනයකි රැ

අතුරැ සිදුරැ නොමැති ගන අඳුර
සඳ සිහින කිමිදී දිය පතුල
ගන අඳුර සැනෙකින් රැගෙන යන
නුඹයි මගෙ සඳ එළිය
රැදුරැ හඳ පහන් කල
                                              කසූ

ගවේෂණාත්මක වාර්තාකරණය

ගවේෂණාත්මක වාර්තාකරණය ගවේශනාත්මක වාර්තාකරණය යනු කිසියම් සිද්ධියක්, අවස්ථාවක් හෝ පුද්ගලයෙකු පිලිබඳ ගැඹුරින් සොයා බලා වාර්තා කිරීම...